Infekcja rotawirusowa - objawy, powikłania i leczenie

Rotawirusy to główna przyczyna ostrych biegunek wśród dzieci do 5. roku życia. Patogeny te przenoszą się głównie drogą pokarmową poprzez kontakt z zakażonymi wydalinami (stolec, wymioty). W związku z wytwarzaniem odporności po przechorowaniu dorośli rzadko ulegają ciężkiemu, objawowemu zakażeniu. Obecnie dostępna jest bezpłatna, doustna szczepionka przeciwko rotawirusom, zalecana wszystkim dzieciom.

Image1

Czynniki ryzyka zakażenia rotawirusem

Najczęściej do pierwszego zakażenia i rozwinięcia objawowej infekcji rotawirusowej dochodzi między 6. a 36. miesiącem życia. Dane pokazują, że przed ukończeniem 5. roku życia niemalże każde dziecko zachoruje na infekcję rotawirusową [1]. Wśród czynników szczególnie predysponujących do rozwinięcia choroby wymienia się:

  • niską masę urodzeniową,
  • obecność drugiego, małego dziecka w domu,
  • zaburzenia odporności1.

Rotawirusy przenoszą się drogą pokarmową, kropelkową i fekalno-oralną. Okres zakaźny trwa od 1 do 3 tygodni - w tym czasie osoba zarażona wydala duże ilości wirusów wraz z kałem i wymiotami. Istotny jest fakt, że osoba wydalająca materiał wirusowy może nie mieć żadnych objawów. Patogeny utrzymują się również na przedmiotach (np. zabawkach, klamkach, toalecie, kranie), a także w zakażonej wodzie i pokarmie. Dlatego tak istotne jest częste mycie rąk i uczenie tego dzieci, a także dezynfekcja powierzchni, gdyż do zakażenia dochodzi najczęściej po włożeniu brudnych dłoni lub zabawek do buzi.

image4

Czynnikiem ryzyka rozwoju ciężkiej postaci infekcji jest nieprzyjęcie szczepionki przeciwko rotawirusom.

Jak objawia się infekcja rotawirusowa?

Przebieg choroby jest dość typowy i objawia się:

  • wodnistą biegunką,
  • wymiotami,
  • nudnościami i bólem brzucha,
  • gorączką >38℃,
  • utratą apetytu,
  • odwodnieniem.

Objawy ustępują samoistnie, zazwyczaj w ciągu 3-8 dni.

Ciężka postać infekcji zazwyczaj wiąże się z koniecznością hospitalizacji, gdyż masywna biegunka i wymioty prowadzą do odwodnienia, do którego u małych dzieci może dojść bardzo szybko. Dlatego tak ważne jest szczepienie przeciwko rotawirusom, które znacznie zmniejsza ryzyko nie tyle zachorowania, a rozwoju ciężkiej infekcji - więcej o szczepionce piszemy w dalszej części artykułu.

image2

Ciężka postać infekcji zazwyczaj wiąże się z koniecznością hospitalizacji.

Diagnostyka infekcji rotawirusowej

Łagodna infekcja przebiegająca typowo z objawami z przewodu pokarmowego nie wymaga specjalnej diagnostyki - zwłaszcza, jeśli w domu lub w przedszkolu/szkole ktoś ma podobne symptomy. Jeśli dojdzie do hospitalizacji, wykonuje się test mikrobiologiczny w kierunku rotawirusów z kału.

Jak leczy się zakażenie rotawirusem?

Biegunka i wymioty wiążą się z koniecznością uzupełnienia płynów i elektrolitów. W przypadkach łagodnego przebiegu infekcji zalecane jest jedynie leczenie objawowe w domu, czyli doustne uzupełnianie płynów, leczenie przeciwgorączkowe i przeciwbólowe, odpoczynek. Nie są dostępne żadne leki przeciwwirusowe. Jednak u części dzieci, zwłaszcza w przypadku ciężkiej postaci infekcji, nudności uniemożliwiają doustne pojenie, co wiąże się z koniecznością dożylnej płynoterapii w szpitalu.

Kiedy zgłosić się z dzieckiem do szpitala?

  • Maluch nie jest w stanie lub odmawia przyjmowania płynów i pokarmu.
  • Nasilają się objawy odwodnienia, takie jak: dziecko oddaje mniej moczu, ma blade, przesuszone usta i śluzówki, płacze bez łez, jest nadmiernie splątane, senne, “przelewa się przez ręce”.
Image1

Czy możemy uniknąć infekcji rotawirusowej?

Podstawą profilaktyki infekcji rotawirusowej jest przestrzeganie zasad higieny i przerwanie “łańcucha brudnych rąk”. Istotne jest wyrobienie nawyku mycia rąk u dzieci od najmłodszych lat - po skorzystaniu z toalety, po powrocie do domu, przed jedzeniem, po zabawie, po kontakcie z osobami, które mogą być nosicielem wirusa. Ważna jest także dezynfekcja powierzchni, które mogły ulec skażeniu, a także zachowanie higieny podczas gotowania.

Inną metodą profilaktyki jest przyjęcie doustnej szczepionki przeciwko rotawirusom. Obecnie jest ona dostępna w formie dwóch preparatów w ponad 100 krajach na całym świecie5. W Polsce jest bezpłatna i widnieje na liście szczepień zalecanych; podaje się, w zależności od preparatu, 2 lub 3 dawki. Nie chroni przed zachorowaniem - jej główną rolą jest zapobieganie ciężkiemu przebiegowi infekcji rotawirusowej, wymagającemu hospitalizacji. Według danych Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego skuteczność ta jest wysoka i sięga nawet 85-98%4.

Poznaj produkty Dicoflor®stosowane przy odwodnieniu

Biegunka może prowadzić do silnego odwodnienia. Jednak to nie
jedyny czynnik odwadniający. Podczas upału czy choroby
gospodarka wodna może potrzebować wspomagania.

Dicoflor® Elektrolity w saszetkach
Dicoflor® Elektrolity

Elektrolity regulują gospodarkę wodną organizmu, podczas gdy żywe kultury bakterii wzbogacają mikroflorę jelitową dziecka. Takie połączenie 2w1 to kompleksowe wsparcie podczas biegunki dziecka!

Dowiedz się więcej

Kup teraz

Dicoflor® Baby
Dicoflor® baby - krople dla dzieci i niemowląt

W trakcie antybiotykoterapi sięgnij po Dicoflor® w kroplach. Preparat zawiera tylko 2 składniki: olej kukurydziany i żywe kultury bakterii. Sprawdzona kompozycja zapewnia bezpieczeństwo podania maluchowi.

Dowiedz się więcej

Kup teraz